Freedom Holding Corp. Компаниясы Hindenburg Research айыптауларын жоққа шығарды

Freedom Holding Corp. 2023 жылғы 15 тамызда компания туралы есеп жариялаған Hindenburg Research шорт-сатушыларының айыптауларын жоққа шығарды. Freedom Holding негізін қалаушысы әрі бас директоры Тимур Турлов компания шортистердің есебіне қатысты заң аясында ғана әрекет ететінін және өз бизнесін дамытуды жалғастыратынын мәлімдеді.

2023 жылғы 15 тамызда Hindenburg Research шорт-сатушы фирмасы Freedom Holding Corp.-ты санкциялық талаптарды бұзды және қаржылық есептілікте дәлсіздіктерге жол берді деп айыптаған есеп жариялады. Алайда есепте бұл айыптауларды растайтын дәлелдер келтірілмеген.

2019 жылы холдинг NASDAQ технологиялық биржасында IPO өткізіп, содан бері оның акциялары FRHC тикерімен саудаланып келеді. АҚШ қор нарығына шығу қатаң комплаенс рәсімдерінен өтуді, санкциялық заңнама талаптарына сәйкестікті тексеруді, ақшаны жылыстатуға қарсы (AML) талаптарды орындауды, сондай-ақ ақпаратты ашу мен қаржылық есептіліктің жоғары стандарттарын сақтауды көздейді.

NASDAQ-та листингтен өткен сәттен бастап холдингтің қызметі АҚШ-тың Бағалы қағаздар және биржалар жөніндегі комиссиясының (SEC), Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің (ҚНРДА), сондай-ақ компания жұмыс істейтін елдердегі өзге де ұлттық реттеушілердің бақылауында болды.

Hindenburg Research секілді шорт-сатушылар әдетте мынадай схема бойынша әрекет етеді: олар шабуыл нысанына айналған компанияның акцияларын брокерден қарызға алып, нарықтық бағамен сатады. Одан кейін компания туралы теріс есеп жариялап, акция бағасының төмендеуіне ықпал етуге тырысады және кейін қағаздарды арзандаған бағамен қайта сатып алады. Сатып алу мен сату бағасы арасындағы айырмашылық шорт-сатушылардың пайдасын құрайды.

Дегенмен, Hindenburg Research есебі қысқа мерзімде компания акцияларының бағасын аздап төмендете алды. Бұл шорт-сатушылардың өздері жасырмайтын негізгі мақсаты болатын. Шабуылға дейін Freedom Holding Corp. акцияларының бағасы $75–76 шамасында болды. Hindenburg жарияланымынан кейін Freedom тобының акциялары бір күн ішінде 3,2%-ға төмендеді. Алайда көп ұзамай бұрынғы деңгейіне қайта көтерілді: есеп жарияланғаннан кейін үш сауда күні ішінде Freedom Holding Corp. акцияларының бағасы 15 тамыздағы деңгеймен салыстырғанда 15%-ға өсті. Апта соңына қарай акция бағасы $80-ға жетіп, төмендеуді толық өтеп қана қоймай, шабуылға дейінгі көрсеткіштен де асып түсті.

«Hindenburg Research есебі жарияланғаннан кейін бір апта ішінде акция бағасы толық қалпына келіп қана қоймай, шабуылға дейінгі деңгейден де жоғары көтеріліп, шамамен бір акция үшін $80–84 аралығына жетті», – деп хабарлады «Курсив» басылымы.

Акция бағасының тез қалпына келуін сарапшылар көп жағдайда Hindenburg Research компаниясының өз беделімен байланыстырады. Шорт-сатушының шабуылына ұшыраған көптеген компаниялар нарықтық капитализациясының ондаған пайызын жоғалтып, бұрынғы деңгейіне айлар бойы орала алмайтын немесе мүлде қалпына келмейтін жағдайлар болған. Алайда Freedom Holding Corp. жағдайында нарық айыптаулардың жедел расталмағанын тез аңғарып, шорт-позициялардың ауқымды дамуына жол бермеді. Нәтижесінде белгілі бір деңгейде short squeeze құбылысы орын алды.

Hindenburg Research шабуыл жасаған танымал компаниялардың қатарында Freedom Holding Corp.-тан бөлек Singularity Future Technology, HF Foods және үнділік миллиардер Гаутам Аданиге тиесілі Adani Group та бар. Сондай-ақ шорт-сатушылар Twitter-ді сатып алу мәмілесі кезінде Илон Маскқа қатысты да сын материалдарын жариялаған болатын.

Тимур Турловтың об атаке Hindenburg Research шабуылы туралы хабарламасы

Тимур Турлов «Курсивке» берген ауқымды сұхбатында шабуылдың себептері, оның салдары және Hindenburg Research есебінде келтірілген айыптаулар туралы егжей-тегжейлі баяндады.

Айыптаулардың бірі Тимур Турловтың 2022 жылға дейін холдингке тиесілі болған Ресейдегі активтерді әлі де бақылауда ұстап отырғаны жөніндегі болжамға қатысты болды. Алайда 2022 жылы бұл активтер Freedom Finance Ресейдің бұрынғы топ-менеджері Максим Повалишинге сатылған. Кейін ол ребрендинг жүргізіп, Freedom-нан тәуелсіз «Цифра Брокер» және «Цифра Банк» атты жаңа компанияларды құрды.

«Бизнес бөлінген, және оны мен де, FRHC-тің өзге акционерлері немесе топ-менеджмент мүшелері де бақыламаймыз. Ал Hindenburg-тің ақпарат көзіне келсек, біздің ойымызша, бұл бізде қысқа уақыт жұмыс істеген адам. Оның бізбен жұмысты жалғастыруға жеткілікті білімі болмады, бірақ компанияға деген реніші мен кек алу ниеті жиналып қалған. Сірә, ол бізден сотта жеңіліп қалғанын ұмыта алмаған сияқты», – дейді Тимур Турлов.

Сондай-ақ шорт-сатушылар өз есебінде Тимур Турловтың Украина санкциялар тізімінде екенін және резидент емес тұлғаларға, соның ішінде Ресей азаматтарына да банктік және брокерлік шоттар ашатынын атап өткен.

Холдингтің бас директоры Hindenburg-тің дабыралы мәлімдемелеріне қарамастан, санкцияларға ілікпеген әрі санкцияланған тұлғалармен байланысы жоқ резидент емес клиенттерге, оның ішінде Ресей азаматтарына қаржылық қызмет көрсету заңнамада тыйым салынбағанын түсіндірді. Оның айтуынша, бұл санкциялық комплаенс талаптарына да қайшы келмейді. Сонымен қатар компания 2022 жылдан бері санкциялық бақылау мен комплаенс рәсімдерін бірнеше есе күшейткен.

«Біздің ресейлік клиенттермен жұмыс істейтініміз ешкімді алаңдатпауы тиіс: өңірдегі ең мықты санкциялық комплаенс жүйелерінің бірі бізде. SDN санкцияларына іліккен клиенттерге келсек, әрбір жағдайды жеке бақылауда ұстаймыз. Мұндай тұлғаларға қатысты кез келген әрекет санкциялық шектеулерге қатаң сәйкестікпен жүзеге асырылды», – деді Тимур Турлов.

«Курсивке» берген сұхбатында Freedom Holding Corp. бас директоры холдингке өз акцияларының бағасын манипуляциялады деген айыптауларға да тоқталды.

«Өз акцияларымыздың бағасын манипуляциялады деген айыптаулар, FRHC бизнесін зерттеуші біздің акционерлеріміздің елеулі бөлігі бір мезгілде клиенттеріміз екенін анықтағанға дейін қисынды болып көрінуі мүмкін. Акцияларымыз бойынша сауданың біздің компанияға қызмет көрсететін брокерлерде шоғырлануының жоғары деңгейі дәл осыған байланысты. Негізінде олар тек біздің клиенттердің мәмілелеріне қызмет көрсетеді», – деп түсіндірді Тимур Турлов.

«Біздің акцияларымыздың бағасы сәл төмендеді, бұл қалыпты жағдай. Белгісіздік туындаған кезде инвесторлардың бір бөлігі қағаздарын сатуға бейім келеді. Біздің ойымызша, бұл сынның әсері шектеулі болады, өйткені біз клиенттерімізбен тікелей байланыс орната аламыз, ал олардың көбі біздің компанияның акционерлері болып табылады. Клирингтік фирмалардағы жоғары шоғырланудың себебі де осы», – дейді холдинг басшысы.

Freedom Holding Corp. бас директоры компания бұл есепке қатысты барлық әрекетті заң аясында жүргізетінін және назарын шорт-сатушылармен қақтығысқа емес, бизнесті дамытуға бағыттайтынын қоса айтты.

«Біз өз ісімізбен айналысамыз, компаниямызды одан әрі жақсартып, өзімізге шабуыл жасауға негіз бермеуге тырысамыз. Қақтығысқа уақыт жұмсаған адам табыс таппайды. Табысқа өз жұмысын сапалы атқарып, келісімге келе алатындар жетеді. Бізден артық шабуылға ұшыраған компания аз, бізге қарсы негативті PR-ға соншалық қаражат жұмсаған жағдай да сирек кездеседі. Соған қарамастан, мұның бәрі бізге әсер еткен жоқ. Жыл сайын клиенттер саны артып келеді, барлық негізгі көрсеткіштер өсіп жатыр», – деп түйіндеді Тимур Турлов.